Rusiyanın bombardman təyyarəsi istehsalında böhran böyüyür

Rusiyanın strateji təyyarə istehsalçısı Tupolev şirkətində idarəetmə dəyişikliyi edilib və CEO vəzifəsinə Yuri Ambrosimov təyin olunub. Bu təyinat, şirkətdə müdafiə müqavilələrinin vaxtında yerinə yetirilməməsi və müqavilə üzrə təhvilatların gecikməsi nəticəsində baş verib.

Sənaye mənbələrinin verdiyi məlumata görə, 76 yaşlı Aleksandr Bobryshevin yerinə CEO olaraq 37 yaşlı Yuri Ambrosimov gətirilib. Ambrosimov ən yüksək vəzifəyə yüksəlməmişdən əvvəl iqtisadiyyat və maliyyə üzrə məsul olan baş direktor müavini idi. Bu personal dəyişikliyi 2024-cü ildə aparılmış əvvəlki idarəetmə rotasiyasından təxminən bir il sonra baş tutub.

Müdafiə müqavilələri və məhkəmə prosesləri

Tupolev ilə Rusiya Müdafiə Nazirliyi arasında yerinə yetirilməyən müdafiə müqavilələri səbəbindən hüquqi və maliyyə mübahisələri yaşanıb. 2025-ci ilin mayında Moskva Arbitraj Məhkəməsi, 2024-cü ilin yayında açılmış iş üzrə nazirlik xeyrinə qərar verərək Tupolevi 3 milyard rubl (təxminən 39,7 milyon dollar) ödəməyə məcbur edib. 2025-ci ilin iyununda isə nazirlik əlavə öhdəliklərlə bağlı 0,9 milyard rubl (təxminən 11,9 milyon dollar) məbləğində əlavə dava açıb.

Strateji təyyarə istehsalı və proqram gecikmələri

Tupolev Tu-22M3, Tu-160 və Tu-95MS daxil olmaqla Rusiyanın strateji bombardman təyyarələrinin istehsalçısıdır. Tatarıstandakı Kazan Təyyarə Fabrikində Tu-160M bombardman təyyarələri Sovet dövründən qalmış gövdələrdən istifadə edilərək yığılır, Tu-22M3 təyyarələri isə Tu-22M3M standartına yüksəldilir.

Müdafiə proqramlarındakı gecikmələr təhvilat cədvəllərinə təsir göstərib. Rusiya Müdafiə Nazirliyinin 2022–2023-cü illərdə Kazanda xətdən çıxardığı dörd Tu-160M bombardman təyyarəsini 2025-ci ildə tədarük etməsi planlaşdırılmışdı, lakin yalnız iki təyyarə 2026-cı ilin əvvəllərində Rusiya Silahlı Qüvvələrinə təhvil verilib və gecikmənin səbəbləri açıqlanmayıb. Tu-22M3M modernizasiya proqramında isə yalnız iki təyyarənin modernizə edildiyi, bunlardan birinin 2018, digərinin 2023-cü ildə tamamlandığı bildirilib.

Tupolev-dəki idarəetmə dəyişikliyi və davam edən müqavilə mübahisələri şirkətin strateji təyyarə istehsal gücü və müqavilə intizamına artan təzyiqlərin göstəricisi kimi qiymətləndirilir.